Nederlands Tijdschrift voor Natuurkunde

Donkere materie of onbegrepen zwaartekracht?

Foto: Bart Delsaert (www.delsaert.com).

NTvN 88-05

Het meinummer is uit!

Het zesde IPCC-rapport

In een artikel in het meinummer geven we een samenvatting en een overzicht van de werkwijze van het zesde assessmentrapport van werkgroep I van het Intergovernmental Panel on Climate Change (AR6 WGI IPCC) dat afgelopen jaar werd gepresenteerd.

Vorige Volgende

Artikel

Donkere materie of onbegrepen zwaartekracht?

Gepubliceerd: 1 January 2022 13:00

Is de mysterieuze extra zwaartekracht die astronomen in het Universum vinden echt het gevolg van donkere materie of begrijpen we de wetten van de zwaartekracht nog niet goed genoeg? Om deze vraag te beantwoorden bracht een internationale groep astronomen de extra zwaartekracht rondom 259.383 sterenstelsels in kaart en gebruikten hun metingen om verschillende donkerematerie- en alternatieve zwaartekrachttheorieën te vergelijken.

Auteur: Margot Brouwer

Een duistere ontdekking
In de loop van de afgelopen eeuw zijn astronomen erachter gekomen dat er veel meer zwaartekracht in het Heelal is dan kan worden verklaard door middel van normale, zichtbare materie. Sterrenstelsels draaien te snel om hun as, in clusters zoeven sterrenstelsels te snel om elkaar heen en zelfs op de schaal van het hele Universum is meer zwaartekracht nodig om de vorming van groteschaalstructuren te verklaren. Alle sterren en planeten, gas en stof, zelfs exotische objecten als zwarte gaten; ze verklaren samen niet meer dan 20% van alle materie die er volgens onze zwaartekrachtberekeningen zou moeten zijn om deze bewegingen te verklaren. Waar is de overige 80% van de massa, de zogenoemde donkere materie, gebleven? Of bestaat er helemaal geen donkere materie, maar missen we iets in ons begrip van de fundamentele wetten van de zwaartekracht? Sinds het begin van deze duistere ontdekking is dit de tweestrijd die heerst onder astronomen en natuurkundigen. Hoe komen we erachter welke van deze twee vermoedens klopt? Voor wetenschappers is het antwoord simpel: door uit te vogelen wat de verschillende theorieën voorspellen en vervolgens te testen welke voorspelling het beste overeenkomt met astronomische waarnemingen.

Lees het volledige artikel in het NTvN van januari of klik hieronder om de pdf te openen.